ARHIV – Obnavljanje travničke Medrese 1994.

Obnavljanjem travničke Medrese 1994. godine nastaviljena je tradicija duga skoro tri vijeka.

U serijalu arhivskih tekstova vezanih za naš grad, donosimo vam tekst rahmetli Mustafe Gafića, legendarnog travničkog novinara. Pisao je o obnavljanju travničke Medrese, ne tako davne 1994. godine.

obnavljanje travničke medrese
ARHIV - Obnavljanje travničke Medrese 1994.

Historija travničke Medrese

Travnik je nakon 53. godine čekanja, u subotu osmog oktobra 1994. godine obnovio tradiciju dugu skoro tri vijeka. Čuvena Elči Ibrahim-pašina medresa ponovo je primila nove softe, 96 svršenih osnovaca u tri odjeljenja.

Tako je nastavljena svijetla tradicija ove Medrese osnovane davne 1706. godine, kada je uz nju bila i prva javna biblioteka u BiH koja je počela rad sa fondom od 103 vrijedne rukom pisane knjige!

Travničku Medresu osnovao je jedan od 77 travničkih vezira – hadži Elči Ibrahim-paša, rodom iz Grčke, koji je 1707. godine postao zapovjednik Beograda.

Stara zgrada srušenja zbog pruge

obnavljanje travničke medrese
Rušenje naselja Donje Osolje i ostatci stare Medrese

Kada je prije 110 godina građena željeznička pruga kroz Travnik (u kojoj je prvi voz ušao 26. oktobra 1893. godine) na budućoj trasi pruge bila je i stara kuća u mahali zvanoj Donje Osoje i morala se srušiti.

Za uzvrat, austrougarska vlast je u neposrednoj blizini do jula 1895. godine izgradila monumentalnu zgradu u pseudomaurskom stilu, sa crveno-žutim vodoravnim linijama prema projektu Ćirila Ivekovića.

Iveković je projektovao i Gradsku vijećnicu u Sarajevu, u kojoj je u novije vrijeme bila Univerzitetska biblioteka, zapaljena od četničkih agresora 24. avgusta 1992. godine.

Zgrada travničke Medrese za vrijeme austrougarske

obnavljanje travničke medrese
Nova zgrada Medrese prema projektu Ćirila Ivekovića

Nekadašnja travnička Medresa zvala se i Fejzija, po Fejziji ef. Đuliću, odličnom kaligrafu, koji je na sačuvanoj kamenoj ploči napisao tarih čiji je autor pjesnik Ibrahim-beg Bašagić Edhem.

Na početku Drugog svjetskog rata u BiH su postojale čak 33 veće ili manje medrese, a travnička Medresa je prestala raditi jer je u njenim sobama najprije bio ustaški zatvor.

Potom su tu smještene muslimanski muhadžiri iz Istočne Bosne koji su uspjeli pobjeći ispred četničkih pokolja, a poslije rata je pretvorena u “Dom staraca” i odjeljenje travničke Bolnice.

Travnička medresa bila je zatvor, bolnica pa salon namještaja

obnavljanje travničke medrese
Travnička medresa bila je zatvor, bolnica pa salon namještaja…

Zalaganjem putopisca, književnika i karikaturiste Zulfikara-Zuke Džumhura za spašavanje ove zgrade ona je sačuvana i preuređena u Salon namještaja Šipad.

U toku posljednje fašističke agresije na Bosnu i Hercegovinu, zgrada Medrese je, nakon tačno 50 godina, ponovo bila smještaj za bošnjačke muhadžire, a zatim je ustupljena na korišćenje Armiji RBiH.

Tako je bilo dok nije donesena radosna i dugo očekivana odluka o njenu vraćanju u pravu funkciju, kada je počelo i renoviranje Medrese uz pokrivanje dvorišta unutar zgrade koja je sada skladna cjelina.

Travnik je imao tri medrese

Vrijedi spomenuti da su nekada u Travniku bile čak tri medrese. Jednu je osnovao Mehmed-paša Muhsinović 1767. godine na Lončarici ali joj nisu sačuvani nikakvi ostaci.

Drugu je osnovao 1760. godine poznati dobrotvor Mehmed-paša Kukavica i od nje je u centru Travnika ostala sačuvana samo monumentalna kapija i ostaci jednog turbeta.

Zgrada travničke Medrese je ponovo obnovljena 2019 godine

obnavljanje travničke medrese
ARHIV - Obnavljanje travničke Medrese 1994.

Originalni naslov – Tradicija duga skoro tri vijeka!
Autor teksta – Mustafa Gafić
Objavljeno u Islamskim informativnim novinama “PREPOROD”

PREPORUKA

Možda vas zanima

Sulejmanija Šarena džamija Travnik

Sulejmanija Šarena džamija je vezana je za urbani razvoj grada i imena značajnih vakifa, od kojih su dva nosila vezirsku titulu. Na mjestu Šarene džamije...

Tvrđava u Jajcu

Bajkovita Tvrđava u Jajcu Da li znate po čemu je posebna Tvrđava u Jajcu? Ima dosta toga što nije poznato mnogima, a što se veže...

Vodopad Plive u Jajcu među najljepšim na svijetu

Jajce - Kraljevski grad Vodopad Plive u Jajcu morate doživjeti. Iskustva mnogih kažu da najviše vole doći blizu vodopada, osjetiti kapljice vode, upijati nevjerovatan prizor...

Plivska jezera

Zašto posjetiti Plivska jezera u Jajcu? Plivska jezera u Jajcu imaju kristalno čistu vodu što je dovoljan razlog da posjetite ovu bosanskohercegovačku ljepotu. Okružena prirodnim krajolikom...

Drugi čitaju

JU Bolnica Travnik ograničila posjete

Kako je saopćeno iz JU Bolnica Travnik, zbog trenutne epidemiološke situacije izazvane gripom, prinuđeni su reducirati posjete. Naime za vrijeme prijepodnevnih i poslijepodnevnih posjeta broj...

Najpoznatiji Travničani

Najpoznatiji Travničani je stranica sa listom najpoznatijih ljudi u 500. godina dugoj historiji Travnika. Ovaj idiomski poredak stvari u Travniku izgleda da počiva na prevelikoj...

Travnik Kratka historija – 150 godina glavni grad...

Travnik Kratka historija - Najbolje geografsko određenje ove varoši i čaršije pripisuje se znamenitom glumcu travničkoga porijekla Josipu Pejakoviću koji primjećuje da se Sarajevo,...

Turističko-informativni centar Općine Travnik

Grad Travnik, kao turistički važno središte svakodnevno pohode mnogobrojni turisti, domaći i strani, stoga smo u 2011. godini osnovali Turističko-informativni centar Općine Travnik, kako...

Šta vidjeti u Travniku?

Ako u skorije vrijeme planirate posjetiti čuveni vezirski grad u srcu Bosne i Hercegovine onda u nastavku pročitajte šta vidjeti u Travniku! Šta vidjeti u...

Junak umire jednom, kukavica hiljadu puta/ Na današnji...

Na današnji dan, 25. oktobra 1992. godine, prije 28 godina, preminuo je major Mihajlo Petrović. "Ja sam major Mihajlo Petrović. Stavljam se na raspolaganje...

Znate li ko je Bonneval paša?

Bonneval Paša je francuski grof koji je postao osmanski paša! Francuski grof Claude Alexandre de Bonneval, poslije poznat kao Ahmed-paša Kumbaradži, bio je neobična ličnost:...